
کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری برای رسیدگی به تخلفات ساختمانی ارتکابی در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها است جهت دریافت مشاوره رایگان با وکیل حاذق با شماره ۰۹۱۲۲۳۰۲۳۰۲ تماس حاصل فرمائید .
متشکل از نمایندگان وزارت کشور، قوّه قضائیه و وزارت مسکن و شهرسازی در استانداریها تشکیل می شود.

مطابق تبصره مزبور: «به منظور جلوگیری از ساختوسازهای غیرمجاز در خارج از حریم مصوب شهرها و نحوه رسیدگی به موارد تخلف کمیسیونی مرکب از نمایندگان وزارت کشور،قوّه قضائیه و وزارت مسکن و شهرسازی در استانداریها تشکیل خواهد شد.کمیسیون حسب مورد و با توجه به طرح جامع چنانچه طرح جامع به تصویب نرسیده باشد با رعایت ماده ۴ آییننامه احداث بنا در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها مصوب ۱۳۵۵ نسبت به صدور رای قلع بنا یا جریمه معادل پنجاه درصد تا هفتاد درصد قیمت روز اعیانی تکمیل شده اقدام خواهد نمود.»
ADL724.COM
DAD724.COM
VAKIL724.COM
کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری چیست؟
بر اساس مادۀ ۹۹ قانون شهرداری، در مناطق شهری، حریم مجاز ساخت و ساز توسط طرح جامع شهری مشخص شده و وظیفۀ نظارت بر اجرای این موضوع، برعهدۀ کمیسیون مادۀ ۹۹ قانون شهرداری قرار گرفته است.
بنابراین در مواردی که ساخت و ساز غیرمجازی در حریم شهری واقع شود، این کمیسیون مادۀ ۹۹ است که تشخیص می دهد که آیا بنای غیرمجاز قلع و قمع شده و یا صاحب آن با جریمۀ نقدی مواجه شود.
تخلفات ساختمانی به چه معناست؟
در واقع به شکل کلی ساخت و ساز هایی که به صورت صحیح و قانونی واقع نشده اند و برای ساخت و ساز مجوز اخذ نشده باشد و یا اینکه مجوز اخذ شده ولی از مفاد مجوز تخطی شده باشد تخلفات ساختمانی گفته می شود و موارد زیر از رایج ترین موارد این تخلفات می باشد:
۱-ساخت بنا در حالتی که پروانه ساخت اخذ نشده باشد.
۲-ساخت و احداث طبقاتی از بنا، بیش از مقدار درج شده در پروانه ساخت
۳-پیشروی ساختمان در خیابان ها در زمان احداث بنا
۴-احداث بنا در مناطق ممنوع شده
۵-احداث بنا (اعیان) بیش از مقدار تعیین شده در پروانه ساخت
۶-تخطی از مقررات مربوط به موضوعات فنی و بهداشتی و ساختمانی در احداث بنا
۷-کارهای خلاف قواعد و مقررات مهندس ناظر
۸- حذف پارکینگ از نقشه بنا و عدم احداث آن در انتهای کار
اعضای کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری
کمیسیون ماده ۹۹ قانون شهرداری با حضور:
- نماینده وزارت کشور
- نماینده قوه قضاییه
- نماینده وزارت راه و شهرسازی
تشکیل می گردد. هر ۳ عضو ملزم به حضور در جلسه کمیسیون می باشند؛ تصمیمات کمیسیون با اکثریت آراء معتبر می باشد. لازم به ذکر است، در زمان تنظیم صورت مجلس، فرد مخالف موظف می باشد نظر خود را ذیل صورت مجلس نوشته و سپس آن را امضاء نماید.
وظایف کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری چیست؟
شهرداری ها مکلفند در مورد حریم شهر اقدامات زیر را انجام دهند :
۱ـ تعیین حدود حریم و تهیه نقشه جامع شهرسازی با توجه به توسعه احتمالی شهر
۲ـ تهیه مقررات برای کلیه اقدامات عمرانی از قبیل قطعه بندی و تفکیک اراضی، خیابانکشی، ایجاد باغ و ساختمان، ایجاد کارگاه و کارخانه و همچنین تهیه مقررات مربوط به حفظ بهداشت عمومی مخصوص به حریم شهر با توجه به نقشه عمرانی شهر.
کمیسیون ماده ۹۹ حسب مورد و با توجه به طرح جامع (چنانچه طرح جامع به تصویب نرسیده باشد با رعایت ماده ۴ آییننامه احداث بنا در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها مصوب ۱۳۵۵) نسبت به صدور رأی قلع بنا یا جریمه معادل پنجاه درصد تا هفتاد درصد قیمت روز اعیانی تکمیل شده اقدام خواهد نمود.
مراجع ذیربط موظفند برای ساختمان هایی که طبق مقررات این قانون و نظر کمیسیون برای آنها جریمه تعیین و پرداخت گردیده در صورت درخواست صاحبان آنها برابر مقررات گواهی پایان کار صادر نمایند.
متن ماده ۹۹ قانون شهرداری
الحاقی ۱۳۴۵/۱۱/۲۷) – شهرداریها مکلفند در مورد حریم شهر اقدامات زیر را بنمایند:
۱-تعیین حدود حریم و تهیه نقشه جامع شهرسازی با توجه به توسعه احتمالی شهر.
۲- تهیه مقرراتی برای کلیه اقدامات عمرانی از قبیل قطعه بندی و تفکیک اراضی – خیابانکشی – ایجاد باغ و ساختمان – ایجاد کارگاه و کارخانه وهمچنین تهیه مقررات مربوط به حفظ بهداشت عمومی مخصوص به حریم
شهر با توجه به نقشه عمرانی شهر.
حریم و نقشه جامع شهرسازی و مقررات مذکور پس از تصویب انجمن شهر و تایید وزارت کشور برای اطلاع عموم آگهی و به موقع اجراء گذاشته خواهد شد.
منسوخ ۱۴۰۰/۱۱/۱۰)- تغییر حدود فعلی شهرها از لحاظ اجرای مقررات قانون اصلاحات ارضی تاثیری نخواهد داشت.
تبصره ۲ (الحاقی ۱۳۴۵/۱۱/۲۷) – عوارضی که از عقد قراردادها عاید می گردد بایستی تماماً به شهرداریهای محل اجرای قرارداد پرداخت گردد.
تبصره ۳ (منسوخ ۱۳۴۷/۰۹/۰۷) – عوارض ساختانها و اراضی واقع در محدوده شهر که خدمات شهری (آب – برق – نظافت – آسفالت) نسبت به آن ها انجام نشده فقط به تناسب ۱/۵ خدمات انجام شده دریافت میگردد.
۳-الحاقی ۱۳۷۲/۱۲/۱) – به منظور حفظ بافت فرهنگیسیاسی و اجتماعی تهران و شهرستانهای کرج، ورامین، شهریار، و بخشهای تابعه ری و شمیرانات،دولت مکلّف است حداکثر ظرف مدت ۳ ماه نسبت به اصلاح حریم شهر تهران، کرج، ورامین، شهریار و بخشهای تابعه ری و شمیرانات بر اساس قانون تقسیمات کشوری و منطبق بر
محدوده قانونی شهرستان های مذکور اقدام نماید.
هزینههای حاصل از اجراء این بند از محل درآمد موضوع تبصره ۲ این قانون تامین خواهد شد.
نقاطی که در اجراء این قانون از حریم شهرداریهای مذکور جدا میشوند در صورتی که در محدوده قانونی و استحفاظی شهر دیگری قرار گیرند عوارض متعلقه کماکان توسط شهرداری مربوط دریافت خواهد شد.و در غیر
این صورت توسط بخشداری مربوط اخذ و به حساب خزانه واریز می گردد. همه ساله لا اقل معادل ۸۰% وجوه واریزی مذکور در بودجه سالانه کل کشور برای فعالیتهای عمرانی موضوع تبصره ۳ این قانون منظور خواهد شد.
تبصره ۱ (الحاقی ۱۳۷۲/۱۲/۱) – به منظور حفاظت از حریم مصوب شهرهای استان تهران،شهرداریهای مربوطه مکلفند از مقررات تبصره ذیل ماده ۲ قانون نظارت بر گسترش شهر تهران مصوب ۱۳۵۲/۵/۱۷ استفاده نمایند.
تبصره ۲ (الحاقی ۱۳۷۲/۱۲/۱) – به منظور جلوگیری از ساختوسازهای غیرمجاز در خارج از حریم مصوب شهرها و نحوه رسیدگی به موارد تخلف کمیسیونی مرکب از نمایندگان وزارت کشور،قوّه قضائیه و وزارت مسکن و شهرسازی در استانداریها تشکیل خواهد شد.
ADL724.COM
DAD724.COM
VAKIL724.COM
کمیسیون حسب مورد و با توجه به طرح جامع چنانچه طرح جامع به تصویب نرسیده باشد با رعایت ماده ۴ آییننامه احداث بنا در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها مصوب ۱۳۵۵ نسبت به صدور رای قلع بنا یا جریمه معادل پنجاهدرصد تا هفتاد درصد قیمت روز اعیانی تکمیل شده اقدام خواهد نمود.
مراجع ذیربط موظفند برای ساختمانهائی که طبق مقررات این قانون و نظر کمیسیون برای آنها جریمه تعیین و پرداخت گردیده در صورت درخواست صاحبان آنها برابر مقررات گواهی پایان کار صادر نمایند.
تبصره ۳ (الحاقی ۱۳۷۲/۱۲/۱) – شهرداریهای سراسر کشور مکلفند علاوه بر اعتبارات دولتی حداقل هشتاد درصد از عوارض و درآمدهائی را که از حریم استحفاظی شهرها کسب مینمایند با نظارت فرمانداری و بخشداری ذیربط در جهت عمران و آبادانی روستاها و شهرکهای واقع در حریم خصوصا در جهت راهسازی، آموزش و پرورش، بهداشت، تامین آب آشامیدنی و کشاورزی هزینه نمایند.
روند ارسال پرونده به کمیسیون ماده ۹۹
- هشدار به مالک متخلف بعد از ارزیابی دقیق سازه و با توجه به طرح هادی توسط دهیار
- صادر کردن دستور تشکیل پرونده مطابق با ماده ۹۹ توسط بخشدار
- فرستادن اخطاریه به بخشداری توسط دهیار
- ثبت کردن تصاویر از زاویه های مختلف سازه توسط دهیار
- فرستادن پرونده به بخشداری
- ارائه کردن نقشه هوایی، مشخصات مالک، صورت جلسه پلمپ سازه برای کامل کردن پرونده توسط دهیار
- فرستادن پرونده از بخشداری به کمیسیون ۹۹
- ابلاغ کردن حکم به دهیاری
- ارزیابی و صادر کردن حکم
- رجوع گروهی شامل نماینده دادستان، نماینده بخشدار، کلانتری و شورا به جایی که ساختمان ساخته شده
- اجرا کردن حکم که می تواند، جریمه و خراب کردن و یا حتی هر دو مورد باشد.
نحوه رسیدگی در کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری
صدور پروانه و برخورد با تخلفات ساختمانی در محدوده روستاها
مطابق مقررات مندرج در آییننامه مربوط به استفاده از اراضی، احداث بنا و تأسیسات در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها، مصوب تصویبنامه شماره ۴۹۴۰ مورخ ٢٢/۲/۱۳۵۵، صدور پروانه برای ساختمانهایی که در محدوده قانونی روستا ساخته میشوند، با رعایت این مقررات و سایر ضوابط قانونی، از وظایف بخشداری است.
وظایف دهیاری و بخشداری
تشکیل پرونده و ارجاع آن به بخشداری برای صدور مجوز، از وظایف دهیاری میباشد. همچنین، در صورت اعلام و درخواست سازمانهای ذیربط دولتی یا فرمانداران و بخشداران، استاندار میتواند دستور توقف عملیات ساختمانی غیرمجاز را به ضابطان دادگستری صادر نماید.
در خصوص تخلفات ساختمانی که عملیات ساختمانی بدون مجوز منجر به احداث بنا شده و پایان یافته است، هیأتی پنج نفره اشاره شده که طبق تبصره ۲ ماده ۹۹ قانون شهرداری، مصوب و الحاقی ١/۱۲/۱۳۷۲، ترکیب این هیأت به سه نفر تغییر یافته است. ملاک عمل بخشداری و دهیاری در برخورد با تخلفات ساختمانی، هیأت مذکور در تبصره ۲ ماده ۹۹ قانون شهرداری میباشد.
همکاری ضابطان دادگستری و دهیاریها
بدیهی است، در این موارد، چون رأی کمیسیون مستند به قانون مصوب مجلس است، ضابطان دادگستری مکلف به همکاری و صدور دستورات قضایی لازم برای اجرای آرای کمیسیون میباشند. دهیاریها نیز مکلفند در برخورد با ساختوسازهای غیرمجاز از طریق بخشداری ذیربط، موارد تخلف از اصول حاکم بر ساختوساز و عدم رعایت سرانه و کاربریهای مشخص شده مطابق طرح هادی روستایی را فوراً به اطلاع کمیسیون مستقر در استانداری برسانند.
اعتراض به آراء کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری
آراء صادره از کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری تنها ظرف مهلت سه ماه از تاریخ ابلاغ، قابل اعتراض و طرح شکایت در دیوان عدالت اداری میباشند.
آرائی که شعبه بدوی دیوان عدالت اداری صادر میکنند نیز ظرف مهلت ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ، قابل اعتراض در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری میباشند و در این مرحله، دادخواست تجدیدنظر باید تنظیم گردد.
در صورت نقض رأی توسط دیوان عدالت اداری، موضوع مجدداً به کمیسیون ماده ۹۹ ارجاع داده میشود تا با توجه به رأی دیوان عدالت اداری، اقدام به صدور رأی نماید.
نحوه محاسبه جریمه در کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری
این جریمه باید معادل ۵۰% تا ۷۰% قیمت روز اعیانی تکمیل شده به عنوان جریمه در کمیسیون ماده ۹۹ محاسبه می گردد.
با توجه به این که در خصوص نحوه محاسبه جریمه کمیسیون ماده ۹۹ مقررات مشخصی وجود ندارد همچنین بر اساس همین تبصره و رویه موجود کمیسیون های ماده ۹۹ و با تائید نظر دیوان عدالت اداری مبنی بر این که در آراء متعدد شعب پس جریمه به نرخ روز یعنی در زمان رسیدگی کمیسیون ماده ۹۹ محاسبه میشود همچنین لازم به توضیح است که آراء ای که از سوی این کمیسیون صادر می شود قطعی است .
این آراء همانند آراء ای که در کمیسیون ماده ۱۰۰ قانون شهرداری صادر می شود به دو حالت است.
البته آراء کمیسیون ماده ۱۰۰ ابتداء قابل اعتراض در همان کمیسیون بوده و بعد از انقضای مدت اعتراض یا رسیدگی مجدد در کمیسیون ماده ۱۰۰ قطعی شده و قابل اعتراض در دیوان عدالت می باشد.
۱)کمیسیون ماده ۹۹ یا حکم تخریب عملیات ساختمانی و قلع و قمع بنا می دهد همانند کمیسیون ماده ۱۰۰٫
۲)کمیسون ماده ۹۹ یا حکم به اخذ جریمه می دهد که این جریمه با توجه به شرایط منطقه بوده .
کمیسیون ماده ۹۹ قانون شهرداری با حضور نماینده وزارت کشور و نماینده قوه قضاییه و نماینده ی وزارت مسکن و شهر سازی تشکیل می شود و این اعضا هر سه مکلف به حضور در جلسه ی کمیسیون ماده ۹۹ می باشند و از آن جا که ساخت و ساز بنا خارج از حریم شهر ها و یا محدوده های قانونی بدون اخذ پروانه در خارج از محدوده قانونی و حریم شهر ها ممنوع است.
پس احداث بنا ی غیر مجاز در خارج از حریم شهر ها با تشخیص مهندسین و کارشناسان ساختمانی که از طرف استانداری موظف به نظارت شده اند یا با تقاضای کتبی سازمان ها ی ذی ربط دولتی و یا بنا به اعلام فرماندار یا بخشدار علاوه بر جلو گیری از فرآیند ساخت و ساز غیر مجاز مراتب در کمیسیون ماده ۱۰۰ مطرح می شود.
نحوه اجرای رای در کمیسیون ماده ۹۹ قانون شهرداری
کمیسیون ماده ۹۹ قانون شهرداری پس از رسیدگی به اعتراضات با رعایت مقررات ماده ۴ آیین نامه استفاده از اراضی احداث بنا و تاسیسات رای صادر خواهد نمود.رای صادر شده در کمیسیون ماده ۹۹ قانون شهرداری قطعی و لازم الاجرا می باشد و می بایست فورا اجرا گردد.اجرای رای حکم تخریب ماده ۹۹ از طریق واحد اجرای شهرداری و با حضور نماینده دادستان صورت می گیرد.
در صورتی که کمیسیون حکم به جریمه نقدی صادر کند، محکوم علیه باید در موعد تعیین شده از سوی این مرجع اقدام به پرداخت جریمه کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری کند.

نحوه تجدیدنظر در تصمیمات کمیسیون ماده ۹۹
در صورتی که متقاضیان با تصمیمات و رای کمیسیون ماده ۹۹ مخالفت داشته باشند، می توانند درخواست تجدیدنظر دهند. افراد ظرف ۱۰ روز کاری مهلت دارند، تا با ارائه مستندات و شواهد جدیدی است که ممکن است در تصمیم گیری اولیه در نظر گرفته نشده باشد، برای تجدید نظر اقدام کنند. کمیسیون موظف است این درخواست ها و مدارک جدید را بررسی و در صورت لزوم تصمیم جدیدی صادر می نماید.
کمیسیون ماده ۹۹ و ۱۰۰ به عنوان بازوی اجرایی در مقابله با ساخت و سازهای غیر قانونی عمل می کند.
نحوه اعتراض به رای کمیسیون ماده ۹۹
از آنجا که حکم کمیسیون ماده ۹۹ قابل تجدیدنظر می باشد لذا مالکین ساختمان هایی که حکم قلع و یا جریمه برای آنان صادر شده است میتوانند به حکم صادره اعتراض نمایند.
معترض باید ظرف مدت ۳ ماه از تاریخ صدور رای ، دادخواست اعتراض به رای کمیسیون ماده ۹۹ را به دیوان عدالت اداری تقدیم نماید.
با وصول دادخواست ، دیوان یا دادخواست را رد می نماید و یا آن را میپذیرد و برای رسیدگی یه هیئت هم عرض ارجاع می دهد.
از آنجا که دیوان در اغلب موارد دادخواست های رسیده را رد میکند لذا به نظر می رسد اقدام توسط متقاضی ممکن است منجر به رد دادخواست شود ؛ بهترین کار آن است که از وکیل دیوان عدالت اداری و یا وکیل شهرداری ها و متخصص در امور کمیسیون ماده ۹۹ کمک گرفته شود.
ابطال رای کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری
رایی که در کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری صادر میشود، قطعی و غیرقابل اعتراض و تجدید نظر است. تنها سازمانی که می توان به رای کمیسیون ماده ۹۹ شهرداری اعتراض کرد، دیوان عدالت اداری است.
همانطور که ذکر شد؛ مالک سه ماه از تاریخ ابلاغ رای کمیسیون مربوطه زمان دارد که شکایت خود را در مورد رای این کمیسیون در دیوان عدالت اداری مطرح کند. رای بصورت غیرحضوری در دیوان عدالت اداری رسیدگی
می شود. رایی که در شعبه نخستین دیوان عدالت اداری صادر می شود بیست روز از زمان ابلاغ رای برای تقاضای تجدید نظر در شعبه تجدید نظر دیوان عدالت اداری فرصت وجود دارد. برای باطل کردن رایی که در کمیسیون
ماده ۹۹ صادر می شود ، باید رای در دیوان عدالت اداری رسیدگی شود.
شاکی در دادخواست حقوقی مطرح شده در دیوان عدالت اداری باید صاحب ملک مورد دعوا باشد.
نقش وکیل متخصص قانون شهرداری ها در کمیسیون ماده ۹۹
وکیل متخصص در قانون شهرداریها، به خصوص در زمینه کمیسیون ماده ۹۹، نقش حیاتی و مهمی را ایفا میکند. کمیسیون ماده ۹۹ قانون شهرداریها، مسئول رسیدگی به تخلفات ساختمانی و صدور آرای مربوطه است. وکیل متخصص در این زمینه میتواند به شرح زیر نقش خود را ایفا کند:
۱-مشاوره حقوقی
وکیل متخصص میتواند به موکلین خود مشاوره حقوقی جامع و دقیقی ارائه دهد و آنها را با قوانین و مقررات مرتبط با کمیسیون ماده ۹۹ آشنا کند. این مشاوره شامل توضیح حقوق و وظایف موکل در مواجهه با تخلفات ساختمانی و نحوه دفاع از حقوق آنها میباشد.
۲-تنظیم و ارائه دادخواست
وکیل متخصص میتواند دادخواستهای مرتبط با تخلفات ساختمانی را با رعایت کلیه الزامات قانونی تنظیم و ارائه نماید. این دادخواستها ممکن است شامل درخواست استرداد وجه، اعتراض به آراء کمیسیون ماده ۹۹ و سایر موارد مرتبط باشد.
۳-نمایندگی در کمیسیون
وکیل متخصص میتواند به نمایندگی از موکل خود در جلسات کمیسیون ماده ۹۹ حاضر شده و دفاعیات لازم را ارائه دهد. این حضور میتواند به حفظ حقوق موکل و ارائه دلایل و مستندات لازم جهت تأیید یا رد تخلفات ساختمانی کمک کند.
۴-پیگیری حقوقی
وکیل متخصص میتواند پیگیریهای لازم را جهت اجرای آرای کمیسیون ماده ۹۹ انجام دهد و در صورت نیاز، اقدام به تنظیم و ارائه شکایات و دادخواستهای تجدیدنظر نماید. این پیگیریها میتواند شامل تعامل با ضابطان قضایی و مراجع ذیصلاح باشد.
۵-دفاع از حقوق موکل
وکیل متخصص با دانش حقوقی و تجربه کافی میتواند از حقوق موکل خود در برابر تخلفات ساختمانی دفاع کند و در صورت نیاز، اقدام به تنظیم لایحههای دفاعی و ارائه مستندات لازم نماید.
۶-توجیه و آموزش
وکیل متخصص میتواند موکلین خود را با مراحل و فرآیندهای قانونی در کمیسیون ماده ۹۹ آشنا کند و آنها را درباره حقوق و وظایف خود آموزش دهد. این آموزش میتواند به جلوگیری از تخلفات ساختمانی و حفظ حقوق قانونی موکلین کمک کند.
در واقع سپردن پرونده های خود به وکلای معتبر به شما کمک می کند تا به موفقیت بالایی در این زمینه دست پیدا کنید ؛ نقش وکیل متخصص در کمیسیون ماده ۹۹ بسیار مهم است و میتواند به حفظ حقوق و منافع موکلین کمک شایانی کند.

